Pokrzywka jest chorobą skórną, którą charakteryzują tzw. bąble pokrzywkowe. Dodatkowym objawem jest świąd skóry, opuchlizna i obrzęki. Często nie daje się ustalić, co jest ich przyczyną, dlatego leczenie pokrzywki stanowi istotny problem.

Pokrzywka to wysypka, która objawia się zmianami skórnymi w postaci bąblów i/lub obrzęków. Pokrzywka może być ostra (trwa do 6 tygodni) i przewlekła (trwa więcej niż 6 tygodni). Ta ostatnia pojawia się częściej u osób w 4-5 dekadzie życia.

Przyczyny pokrzywki

1) Alergia – pokrzywka alergiczna

  • pokarmowa np. ryby, mleko, jaja
  • leki – najczęściej penicylina i jej pochodne, kwas acetylosalicylowy, niesteroidowe leki przeciwzapalne, surowica przeciwtężcowa
  • na pyłki roślin
  • naskórek i sierść zwierząt domowych
  • składniki pożywienia np. barwniki, konserwanty
  • jady owadów
  • chemikalia
  • lateks

2) Choroby infekcyjne wywoływane przez bakterie, grzyby i pasożyty przewodu pokarmowego, a także zakażenia wirusowe (np. zapalenie wątroby, HIV).

3) Choroby tarczycy – u chorych na pokrzywkę przewlekłą, częściej niż w ogólnej populacji obserwuje się obecność przeciwciał przeciwtarczycowych.

4) Choroby autoimmunologiczne – np. pokrzywka naczyniowa w przebiegu tocznia układowego.

5) Różne czynniki fizyczne, np. zimno, ucisk, gorąco, kontakt z wodą, promieniowanie słoneczne, wibracje, wysiłek prowokujący pocenie się (tzw. pokrzywka cholinergiczna). Do tej grupy zalicza się także dermografizm, czyli pokrzywkę wywoływaną poprzez potarcie bądź zadrapanie skóry.

Pokrzywka oraz jej objawy

Typowym objawem dla pokrzywki są już wcześniej wspomniane bąble pokrzywkowe – czyli swędzący, a nawet czasem piekący, wykwit skórny, o kolorze białym lub lekko zaróżowiony, który jest dobrze odgraniczony przez rumień. Bąble pokrzywkowe mogą zajmować różny obszar skóry, a zlewając się tworzyć różnorodne kształty. Zmiany najczęściej pojawiają się w krótkim czasie od zadziałania czynnika wywołującego (od kilku minut do kilku godzin).

pokrzywka objawy
pokrzywka objawy

Warto również zwrócić uwagę na miejsce wystąpienia zmian skórnych – może to pomóc w ustaleniu przyczyny choroby, np. w przypadku pokrzywki wywołanej przez promieniowanie UV – na odsłoniętych częściach ciała, narażonych na działanie promieni słonecznych.

Do rozwoju objawów choroby dochodzi przede wszystkim drogą alergiczną. Układ odpornościowy (immunologiczny) stoi na straży organizmu broniąc go przed atakami różnych szkodliwych drobnoustrojów (np. baterii, wirusów), jak i innych związków wnikających do organizmu.

Rozpoznanie i leczenie pokrzywki

Rozpoznanie pokrzywki jest na podstawie bardzo typowego wyglądu zmian skórnych. Czasami bodziec wywołujący zmiany jest łatwy do określenia, a jego unikanie jest najlepszym sposobem leczenia i zapobiegania pokrzywce. Bywa jednak tak – i tak się dzieje najczęściej w przypadku pokrzywek przewlekłych – że ustalenie winowajcy jest niemożliwe mimo szerokiej diagnostyki.

Stosuje się różnego rodzaju leki przeciwhistaminowe, często w dawkach dużo wyższych niż standardowo zalecane. Stąd leczenie pokrzywki powinno zawsze odbywać się pod nadzorem lekarza. W razie niepowodzenia leczenia sięgnąć można także po leki sterydowe, jednak z uwagi na ich liczne działania uboczne nie należy stosować ich przewlekle.
Nie smaruj bąbli pokrzywkowych kremami lub maściami! U osób, u których udało się określić czynnik wywołujący, stosuje się różne techniki odczulające. Zazwyczaj polegają one na podawaniu bardzo małych dawek alergenu chorym – co ma na celu stopniowe zmniejszanie odpowiedzi alergicznej w przyszłości.

Zobacz także

Bostonka – pierwsze objawy, u dzieci, leczenie

Jesień to okres, w którym nietrudno o złapanie infekcji wirusowej. Na działanie drobnoustr…